دارالاسلام امارت اسلامی افغانستان و الگوگیری از قرآن و سنت در خدمت به خانوادههای مستضعفین و شهدا
به قلم: ابوعمر کندزی
امارت اسلامی افغانستان بهعنوان یک نظام اسلامی، همواره خود را ملزم به اجرای احکام الهی و پیروی از سنت رسولالله صلی الله علیه وسلم و خلفای راشدین در حمایت از اقشار آسیبپذیر جامعه میداند. در تازهترین اقدام، مولوی عبدالسلام حنفی، معاون اداری ریاستالوزرا، در مراسمی به مناسبت ۲۴ اسد (پنجمین سالروز فتح کشور) اعلام کرد که سالانه بیش از ۱۲ میلیارد افغانی بهمنظور کفالت ورثهٔ شهدا، یتیمان و معلولین اختصاص داده شده است.
آقای حنفی تصریح کرد که این مبلغ شامل خانوادههای شهدای امارت اسلامی و کشتهشدگان ادارهٔ پیشین میشود و «بدون هیچ تبعیضی و بهگونهٔ یکسان» به همه پرداخت میگردد. این اقدام، تجلی عملیِ فرمان خداوند متعال در حمایت از یتیمان و نیازمندان است.
خداوند متعال در قرآن مجید بارها بر رسیدگی به ایتام و مستمندان تأکید فرموده است. از جمله در سورهٔ مبارکهٔ الضحی میفرماید: فَأَمَّا الْيَتِيمَ فَلَا تَقْهَرْ (ضحی/۹) حال که چنین است ، یتیم را زبون مدار.
و در سورهٔ البقره، نیکی به یتیمان را از مصادیق برّ و تقوا برمیشمارد: وَيُؤْتُونَ الْمَالَ عَلَىٰ حُبِّهِ ذَوِي الْقُرْبَىٰ وَالْيَتَامَىٰ وَالْمَسَاكِينَ (بقره/ ۱۷۷) و مال را با وجود دوستداشتنش، به خویشاوندان و یتیمان و بینوایان میدهند.
همچنین سورهٔ الانسان، وفای به نذر و اطعام به مسکین و یتیم و اسیر را از ویژگیهای ابرار میداند:وَيُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَىٰ حُبِّهِ مِسْكِينًا وَيَتِيمًا وَأَسِيرًا (انسان/ ۸)
رسول الله صلی الله علیه وسلم نهتنها خود به یتیمان و بیسرپرستان عطوفت داشت، بلکه امت را نیز به این کار بزرگ سفارش میفرمود چنانچه می فرماید: كافِلُ اليَتيمِ له أو لغَيرِه أنا وهو كَهاتَينِ في الجَنَّةِ، وأشارَ مالِكٌ بالسَّبَّابةِ والوُسطى. (مسلم۲۹۸۳)سرپرست یتیم، خواه از خویشاوندانش باشد یا دیگران، من و او در بهشت اینچنین (کنار هم) هستیم. و اشاره کرد به انگشت سبابه و وسطی.
همچنین از ابوهریره ـ رضی الله عنه ـ روایت است که گفت: پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمود: السَّاعِي عَلَى الأَرْمَلَةِ وَالمِسْكِينِ، كَالْمُجَاهِدِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، أَوِ القَائِمِ اللَّيْلَ الصَّائِمِ النَّهَارَ [صحیح بخاری – ۵۶۶۱] کسی که جهت تامین و رسیدگی به بیوهزن و بینوا تلاش میکند مانند مجاهد در راه الله یا کسی است که شب را به عبادت میایستد و روز را روزه میگیرد.
خلفای راشدین نیز پس از رحلت رسول الله صلی الله علیه وسلم، بیتالمال را بهگونهای مدیریت میکردند که سهمبندی دقیقی برای ذویالقربی، ایتام و خانوادههای شهدا وجود داشت. در دورهٔ خلافت عمر فاروق رضیالله عنه، دیوانها (ادارههای ثبت و توزیع) ایجاد شد تا مستمریها بهصورت عادلانه به مستحقان برسد. این سیرهٔ مبارکه، امروز در دارالاسلام افغانستان نیز ادامه دارد.
دارالاسلام افغانستان نیز به عنوان یکی از ادامهدهنده های راه نبوت و خلافت راشده با اختصاص بودجهٔ قابل توجه به خانوادههای شهدا، معلولین و یتیمان، نشان میدهد که در مسیر سنت رسولالله صلی الله علیه وسلم و سیرهٔ خلفای راشدین گام برمیدارد. این اقدام نهتنها یک مسئولیت اداری، بلکه یک عبادت و امانت الهی است که در نظام اسلامی بهعنوان «حق الناس» تلقی میشود.
امید است با تداوم چنین برنامههایی، جامعهٔ افغانستان بتواند قدردان فداکاریهای مجاهدین و شهدای اسلام باشد و هیچ خانوادهای از این حمایتها محروم نماند.